de Pareltjes in de Leiestreek en rondom Lille

17 september 2025 t/m 22 september 2025

Reisimpressie door Jacomijn Werkman

Een lange bus volgens chauffeuse Kitty van 13 meter, stond ons op woensdag om 7.30 uur op te wachten in Amersfoort.
Loes was aanwezig en met enige treinvertraging kwam ook Lia uit Apeldoorn en gingen we naar Lunetten. Ongelooflijke hoe Kitty dit gevaarte kon manoeuvreren.

In Lunetten stonden Lisette met nog 9 deelneemsters en we gingen met z’n allen naar de Villa Wassenhove in Sint Martens Latem in België.

Ook daar lukte het Kitty door de smalle laantjes ons voor het gebouw af te zetten. Op het eerste gezicht leek het gebouw een bunker maar bij nader onderzoek was het een architectonisch gebouw ontworpen door Juliaan Lampens en gebouwd tussen 1972 en 1974. 

Mobirise Website Builder

Huis Van Wassenhove, Sint Martens Latem ( Foto: © 2025 Jacomijn Werkman)

De opdrachtgever was Albert van Wassenhove die in 2012 is overleden. In 2017 werd het gebouw erkend als monument en bouwkundig erfgoed.

De stijl is brutalistisch met als kenmerkend materiaal beton, hout en glas. De binnenruimte is helemaal open, de slaapafdeling is cirkelvormig, de keuken is een driehoek en het bureau een vierkant.

Er wordt gebruik gemaakt van de natuur zoals mos op de muren, bomen rond het gebouw, een dak met glooiingen. In het midden van het dak wordt door een kunstige constructie het regenwater naar een vijver geleid.
We werden op een prettige manier van dit alles op de hoogte gebracht en de gids deed ons ook weer uitgeleide. 

Vervolgens ging de reis naar het Gemeentelijk Museum in de zelfde plaats nadat we eerst een heerlijke kop koffie met taart of quiche hadden genoten in een bijzonder gezellige lunch gelegenheid naast het Museum.

Mobirise Website Builder

Koffie drinken bij de beroemde bakker in Sint Martens Latem , Bakkerij Himschoot.
( Foto: © 2025 Tineke de Haan) 

Het museum is het vroegere woonhuis annex atelier van schilder, dichter, schrijver en componist Edgar Gevaert (1891-1965). In 1994 wordt het museum geopend en is van af 1996 beschermd erfgoed en het is gebouwd met monastieke en gotische invloeden.

 Het museum draagt de naam Gevaert-Minne wat de achternamen zijn van de schilders Edgar Gevaert en George Minne. Zij maakten deel uit van de eerste Latemse groep (1898-1908) in dit kunstenaarsdorp met o.a.de broers Karel en Gustave van de Woestijne. Ze kregen steun van Albijn van den Abeele de schilderende gemeente secretaris. Zij schiepen hier een klimaat van vergeestelijking en artistieke verdieping.

De tweede Latemse groep (1906-1913) bestaande o.a. uit de broers Leon en Gust de Smet, Constant Permeke en Frits van de Berghe die symbolische, impressionistische en expressionistische werken maakten.
Met het expressionisme treedt er een nieuwe Latemse fase (1922-1930) in de Leiestreek in, dat van innerlijke harmonie naar de uiterlijke verschijning ging.

Als pacifist ijvert Edgar Gevaert na de Tweede Wereldoorlog voor een wereldregering en wereldparlement wat ook in de huidige tijd niet zo’n gek idee lijkt.

We stappen weer in de bus op weg naar ons hotel in Lille en voor de maaltijd naar het restaurant L’Estaminet du Welsh.

Al bij het uitstappen in Lille zijn we onder de indruk van de schoonheid van de stad!
Na het diner in L’Estaminet du Welsh en via de avondwandeling door het mooie centrum van de stad begeven we ons naar de diverse kamers in het Ibis Lille Centre Grand Palace Hotel met het adres: 21, rue Lepelletier.     

DONDERDAG 18 SEPTEMBER 2025
Na de nachtrust en een goed ontbijt gingen we de stad in. Door het gevaar van demonstraties die uit de hand konden lopen zijn we in de stad gebleven en daardoor is het programma veranderd.

We kwamen langs La Chambre de Commerce of wel de Kamer van Koophandel. Zowel van buiten als van binnen een prachtig gebouw; onze tassen werden bij binnenkomst onderzocht en vervolgens bevonden we ons in een monumentale zaal met een prachtig plafond en een marmeren vloer. Aan de kanten waren schilderijen die zakenlieden voorstelden uit vorige eeuwen. Een schitterende zaal waar niets gebeurde terwijl het vroeger en ook op andere momenten erg druk moet zijn geweest. Zo hadden we alle tijd en ruimte om het geheel goed te bekijken. 

Mobirise Website Builder

Muséé des Beaux Arts, Lille ( Foto: © 2025  Jacomijn Werkman)


Vervolgens gingen we naar la Musée des Beaux Arts en werden er rondgeleid door een gids die ons door een raam liet kijken naar een ander gebouw wat het museum zelf bleek te zijn; doordat een ragfijn netwerk je het idee gaf dat er nog een gebouw stond.

Prachtige schilderijen en beeldhouwwerken zijn er te zien; zowel uit de Middeleeuwen zoals van o.a. de Nederlanders Dirk Bouts en uit de zeventiende eeuw Emanuel de Witte.

Ook was er een aparte afdeling met reliëfs van steden heel mooi verlicht.

El Greco en Paul Rubens evenals Goya waren goed vertegenwoordigd.

De impressionisten hadden ook een zaal met werk van o.a. Berthe Morisot, Claude Monet en Alfred Sisley.  

Via een korte wandeling kwamen we bij Musée de l’Hospice Comtesse. Even werden we door een aantal absurde beelden in de binnenplaats op het verkeerde been gezet maar dat bleek de bedoeling te zijn. De oorspronkelijke inrichting werd vermengd met moderne kunst en het was aan ons om dat te bekijken.

Het hospitaal werd in 1237 gesticht door gravin Johanna van Vlaanderen en van Constantinopel (1199-1244) binnen de muren van haar paleis. In 1244 overleed Johanna op 45 jarige leeftijd waarna haar zuster Margaretha het graafschap Vlaanderen erfde en het liefdadigheidswerk voortzette. Na de Franse Revolutie werd het toenmalige Onze-Lieve-Vrouwenhospitaal en huis van liefdadigheid omgevormd tot een openbare zorginstelling.

De ziekenzaal is geïnspireerd op Noord-Europeaanse architectuurvormen. De kunstschilder Arnould de Vuez(1642-1720)heeft het schilderij boven het hoofdaltaar in de kapel geschilderd. Ook zijn er prachtige schilderijen van de stichting van het hospitaal evenals een portret van Johanna, geschilderd door Alexis de Riez weliswaar deed hij dat in de zeventiende eeuw.

Op de eerste verdieping was de voormalige slaapzaal van de nonnen en daar bevinden zich ook veel portretten en houten beeldhouwwerken. Het toetje is een hemel- en aardglobe van de Venetiaanse cartograaf Vincenzo Maria Coronelli(1650-1718). Het echte toetje werd genuttigd in L’Estaminet du Welsh. 

Lille, Notre Dame de la Treille ( Foto: © 2025 Tineke de Haan)

Mobirise

VRIJDAG 19 SEPTEMBER 2025

Op een mooie zomerse ochtend gaat de tocht naar de kust “la Côte d’Opale” om in het plaatsje Étaples het museum Maison du Port Départemental d’Étaples, te bezoeken.

In het museum bevinden zich prachtige schilderijen van zonsopgangen en zonsondergangen in de zee met de verschillende sferen die dat met zich meebrengt. Hieruit blijkt dat de kust voor veel kunstenaars een bron van inspiratie is zoals voor Eugène Chigot en vele anderen waaronder verschillende vrouwen die op een vorige tentoonstelling waren te zien. Er ontstonden diverse kunstdorpen aan de kust van Normandië.


Étaples, Maison du Port ( Foto: © 2025 Jacomijn Werkman)
 

Mobirise

Hierna gingen we naar de rijke badplaats Touquet.

We konden tijdens de koffie en lunch heerlijk genieten van de warme zon op een terras aan het strand.
In Touquet werden we rondgeleid door een jonge vrouw , studente misschien. Zij vertelde over de imposante hotels waar we langs liepen en wie er zoal gelogeerd hadden. Prins Albert die de bloemetjes buiten zette… het ging natuurlijk ook om de bouwstijlen zoals van Art Nouveau en Jugendstil. Door het prachtige weer hebben we een mooie wandeling kunnen maken door het park en langs de letterlijk schitterende architectuur!

Op de terugweg ging het regenen maar toen zaten we heerlijk in de bus. Wel werden we ’s avonds verrast door een fikse bui toen we van het restaurant terug naar het hotel liepen. 

Mobirise Website Builder

Lunchen aan het strand in Touquet ( Foto: © 2025 Helga Wijbrandts)

ZATERDAG 20 SEPTEMBER 2025
De volgende dag gingen we naar het glas museum in Sars Poteries: MusVerre. Het gebouw is gemaakt van blauwe steen wat heel goed past in de groene natuurlijke omgeving. Wat binnen vrij snel opviel was, hoe de getoonde voorwerpen prachtig uitkwamen in dit zuivere witte gebouw en dan niet alleen de glazen voorwerpen maar ook de mensen in hun veelkleurige kleding. Oude glazen petroleumlampen evenals moderne kunstobjecten o.a. gecreëerd door de glasblazers van Sars-Poteries werden getoond. In het naastgelegen atelier kunnen kunstenaars verblijven en/of tijdelijk wonen. 

Musverre, Sars Poteries ( Foto; © 2025 Jacomijn Werkman)

Musverre ( Foto: © 2025 Tineke de Haan) 

Daarna ging de rit naar La Salle Sthrau een mooi gebouw in Art Déco stijl wat in 1920 een reactie was op Art Nouveau. Dit gebouw bevindt zich in de plaats Maubeuge wat n.b. de geboorte plaats van Jan Gossaert bleek te zijn en ik in de Jan Gossaertlaan woon… 

Behalve een werk van Jan Gossaert liet de tentoonstelling een werk van Elisabeth Vigée le Brun zien, de sterrenhemel van Vincent van Gogh en van het beeld van de Venus van Milo.
Ook was er een afbeelding van de beroemde poster van de Franse revolutie. Behalve de tentoonstelling was het gebouw ook schitterend om te zien met een prachtig plafond en schilderijen aan de zij kanten met een galerij er voor. 

Expositie in Salle Sthrau in Maubeuge, ( Foto: © 2025 Jacomijn Werkman)

(Foto: © 2025 Toos van den Bos)

ZONDAG 21 SEPTEMBER 2025 de vijfde dag.

We gaan naar het Louvre Museum in Lens.

Premier Chirac vond dat de kunst meer naar de mensen moest ook op het platte land vandaar dit Louvre met schitterende werken van o.a. Rembrandt van Rijn, Gerard ter Borch, Eugéne de la Croix, Paul Rubens, Angelica Kaufmann en een prachtig liggend beeld van goud. Ook Egyptische beelden in een rij; we keken onze ogen uit het hoofd… 

Mobirise Website Builder

Louvre-Lens ( Foto: © 2025 Tineke de Haan)

Mobirise Website Builder

Louvre-Lens ( Foto: © 2025 Tineke de Haan)

Mobirise Website Builder

Louvre- Lens ( Foto: © 2025 Lisette le Blanc)

Vervolgens gingen we naar Villa Cavrois die gebouwd werd tussen 1929 en 1932 door Robert Mallet-Stevens voor het gezin van 7 kinderen van Paul Cavrois. Je zou het gebouw minimalistisch kunnen noemen en zou in deze tijd ook kunnen passen. De inrichting werd met zorg samengesteld zowel voor de kinderen als de volwassenen. De trappen zijn van wit marmer en de haard is bekleed met geel marmer. De eetkamer van de ouders is bezet met groen Zweeds marmer in contrast met het zwart gelakte meubilair. Sommige muren hebben primaire kleuren met een zwart gelakt plafond. Het park was voorzien van een boomgaard, moestuin, kippenren en rozentuin.

Er kwam veel publiek op af en het was dan ook een verademing om het kapelletje van Sint Theresa met de kleurrijke ramen te gaan bezichtigen in het in de buurt gelegen dorp Hem.  

Villa Cavrois, Lille ( Foto: © 2025 Lisette le Blanc)

Villa Cavrois, Lille ( Foto: © 2025 Lisette le Blanc)

MAANDAG 22 SEPTEMBER 2025
Al weer de dag van de terugreis en dat betekent dat we enige juweeltjes kregen te zien zoals het Permeke Museum in Jabbeke en het monument van Käthe Kollwitz in Vladslo.
De volgende busrit heeft nogal wat wielen in de aarde daar er bijna overal een gewichtsbeperking voor de bus wordt aangegeven. Ongelooflijk zoals het Kitty weer lukt om ons voor de poort van de begraafplaats in Vladslo af te zetten. Hier bevinden we ons op een schaduwrijke plek met als hoogtepunt de zon die precies schijnt op de vader door verdriet overmand maar toch sterk wil zijn en de moeder die zich lijkt over te geven.
-5-
Interessant is dat het museum het woonhuis was van de familie Permeke. Hij was een lid van de tweede Lathemse schildersgroep en was op veel fronten heel creatief o.a. in de beeldende kunst het meest maar ook was hij promotor van de Belgische modernistische kunst in diverse tijdschriften en door het deelnemen aan vele tentoonstellingen.
Helaas moest hij ook naar het oorlogsfront in 1914 waar hij gewond raakte en overgebracht werd naar Folkstone in Engeland waar zijn vrouw en de jongste kinderen zich bij hem voegden. Pas in 1919 keert het gezin terug naar België. Het paar verliest een twee- jarig zoontje aan de mazelen en de laatste nakomeling, dochter Marie sterft bij de geboorte. Dit eist een zware tol; toch weet Permeke energiek als hij is hun dynamische leven voort te zetten. Ook de Tweede Wereldoorlog eist deelname van 2 zoons die na krijgsgevangenschap gelukkig weer terugkeren. Na het overlijden van zijn echtgenote maakt Constant een beeltenis van haar die door de gemeente geweigerd wordt om dit op het kerkhof van Jabbeke te plaatsen. De werken die nu in het voormalige woning/museum vertoond worden maken indruk door hun stijl en eenvoud. Zijn huis wordt in 1952 door zijn familie voor het publiek opengesteld wat overeenkomt met de sociale instelling die deze schilder liet zien zowel in zijn werk als in zijn leven. 

Kerk Ste Théresia in Hem met ramen van Manessier ( Foto: © 2025 Lisette le Blanc)

Kerk Ste Théresia in Hem met ramen van Manessier ( Foto: © 2025 Lisette le Blanc)

Lisette en Kitty dank jullie wel voor deze reis door de schoonheid en door het leven van iedere dag.

Iedereen neemt er wat van mee wat een verrijking betekent en nieuwe energie inhoudt.

JACOMIJN WERKMAN  

Elysium Cultuurproducten


drs. Lisette le Blanc
Goeree 134
3524 ZZ Utrecht

Website Building Software